Ομιλία του Γιάννη Γερογιάννη ποιητή και συγγραφέα στην παρουσίαση της ποητικής συλλογής «Σύναξη Ονείρων»

Δευτέρα, 29 Ιουνίου 2020

Ομιλία του Γιάννη Γερογιάννη ποιητή και συγγραφέα στην παρουσίαση της ποητικής
συλλογής «Σύναξη Ονείρων»

Κυρίες και κύριοι

Η παρουσία σας μας τιμά
Τιμά τον ποιητή και το έργο του. Τον στηρίζει και του δίνει δύναμη. Τιμά τους ομιλητές και
τους συντελεστές του έργου. Τιμά τις εκδόσεις και το χώρο που μας φιλοξενεί. Θα σταθώ
ξεχωριστά στους φίλους και συμμαθητές μου από τον Αστακό. Θα χαιρετίσω τον Δημήτρη
τον Στρατούλη τον σύλλογο Αστακού, το Ξηρόμερο News, το Μπαμπίνη ιν, τους φίλους
δημιουργούς.
Η ποίηση είναι μια ηλιαχτίδα φωτός για τον πολιτισμό και τον τόπο μας. Όσες φορές η
χώρα μας βρέθηκε σε δύσκολη θέση, η ποίηση, έδωσε το έναυσμα για ηθική και
πνευματική ανύψωση.
«Το δημοτικό τραγούδι και η ποίηση είναι η ψυχή του λαού μας» έλεγε ο Κολοκοτρώνης.
Και νομίζω ότι είχε απόλυτο δίκιο. Άνθρωποι που δεν ήξεραν να γράφουν και να διαβάζουν,
απέκτησαν μόρφωση και ηθικούς κώδικες μέσα στο δημοτικό μας τραγούδι και την
προφορική παράδοση. Ήξεραν απ’ έξω τον Ερωτόκριτο και του νεκρού αδελφού και κάποιοι
απήγγειλαν απ΄έξω ραψωδίες από την Ηλιάδα και την Οδύσσεια. Είχαν κατά την γνώμη μου
μορφωτικό επίπεδο και υψηλές αισθητικές αξίες κι ας μην ήξεραν γράμματα.
Υπάρχουν σήμερα άνθρωποι που να σκέφτονται και να γράφουν με το λεξιλογικό πλούτο
του Μακρυγιάννη; Με 111.000 λέξεις ο Μακρυγιάννης τίμησε τα ελληνικά γράμματα και
κατέλαβε την δεύτερη θέση σε αριθμό λέξεων.
Θεωρώ ότι η ποίηση αποτελεί την ψυχή του λαού μας. Διαμόρφωσε την γλώσσα, τον
ελληνικό πολιτισμό και την δράση του λαού από τον όμηρο μέχρι σήμερα. Όσες φορές το
απαιτούσαν οι καιροί, συγκρούστηκε με τους κατακτητές και ταρακούνησε τις στρατιωτικές
Δικτατορίες. Έγινε η ποίηση το πιο μισητό πράγμα για τους στρατιωτικούς Δικτάτορες, γιατί
αυτή ανήκει στο χώρο της ελευθερίας.
Η δήλωση του Σεφέρη για την χούντα ήταν από τα μεγαλύτερα πλήγματα. Η μουσική του
Θεοδωράκη και η ποίηση του Ρίτσου από τα μεγαλύτερα «εγκλήματα» στην εποχή της
εφταετίας, η οποία έπεσε θριαμβευτικά με τους στίχους του Ελύτη «ένα το χελιδόνι κι η
Άνοιξη ακριβή».
Η ποίηση έχει να κάνει με την συναισθηματική σκέψη και το θυμικό του ανθρώπου και
καταλαμβάνει χώρο που μπορεί να φτάσει έως και το 85% του ανθρώπινου εγκεφάλου. Ο
δοκιμιακός λόγος απευθύνεται στην λογική και το επιχείρημα. Η λογική σκέψη των
επιχειρημάτων δεν μπορεί να ξεπεράσει το 30% της ανθρώπινης σκέψης. Δεν υπάρχει λαός,
δεν υπάρχει έθνος ή χώρα που να πορεύεται χωρίς τραγούδι ή ποίηση.
Η ποίηση του Γιώργου Κολλιά είναι ένα ταξίδι που ξεκινάει μέσα από τα χαλάσματα και τα
ερείπια ενός κατεστραμμένου και πορεύεται μέσα στο σύγχρονο αστικό τρόπο ζωής με
παράπονο και ελπίδα για να φτάσει μέσα από τις δυσκολίες και στενωπούς στη χώρα με τα
τριαντάφυλλα και τα όνειρα, στην χώρα με τα μικρά παιδιά που αποτελούν τα όνειρα και
την ελπίδα του κόσμου.

Ο ποιητής αναφέρει χαρακτηριστικά στο τελευταίο ποίημα «Για το παιδί»
Μες το λυγμό του φεγγαριού
μετρά τα βήματά της
κι εσύ γυρνάς πλανόδιος
κι ακούς τα μυστικά της
Στο πέρασμα του κύματος
που μόλις ανασαίνει
ένα τραγούδι ακούγεται
που την ψυχή σου παίρνει
Για το παιδί που αρνήθηκε
το φόβο ν’ αγκαλιάσει
το δάκρυ περιφρόνησε
κι έπεσε να πλαγιάσει.

Αυτό κατά την γνώμη μου είναι το όνειρο του ποιητή και οι στόχοι του για το μέλλον.
Εικοσιένα φορές αναφέρεται η λέξη παιδί σ’ αυτήν τν συλλογή και νομίζω ότι καταλαμβάνει
αναμφισβήτητα την κυρίαρχη θέση στο ποιητικό αυτό πόνημα. Σπουδαία θέση έχει και ο
χρόνος στο όλο έργο. «Σαν παραμύθια ακούγονται, τα χρόνια τα δικά σου και ψάχνουν οι
επόμενοι, να βρουν τα βήματά σου», μας αναφέρει στην σελίδα 47 του βιβλίου του, ενώ
στην σελίδα 18 γράφει: «Ο χρόνος κυλά αγέρωχος / τρέχεις για να προλάβεις τα θέλω που
δεν έζησες / να ξορκίσεις τα πρέπει που σου άλλαξαν πορεία».
Ο ίδιος όμως δίνει την απάντηση με ένα πολύ πετυχημένο και φιλοσοφημένο στίχο, «τα
τρένα που πέρασαν μην τα κυνηγάς». Τα όνειρα ο δρόμος , ο πόνος και οι σκιές μας
θυμίζουν την ιστορία του Πλάτωνα με το σπήλαιο και τους ανθρώπους που «σκιαμαχούν»
χωρίς να αντιλαμβάνονται και ν αντιμετωπίζουν την πορεία των πραγμάτων.

Θέση όμως ξεχωριστή έχει σ αυτήν τη συλλογή και το ερωτικό στοιχείο, γιατί ο Έρωτας είναι
η γενεσιουργός δύναμη της ζωής και της φύσης. Με τρυφερότητα και λυρισμό μας
μεταφέρει σε μια «Κόκκινη Πανσέληνο», «στο απαλό χάδι», και στο «θρόισμα του ανέμου»
και άλλες φορές «στις σιωπές και στα βλέμματα»
Κισσός αναρριχήθηκε / μια μέρα στο κορμί σου/ το γιασεμί σηκώθηκε / και πήρε το φιλί
σου.
Η τρυφερότητα διαπνέει όλο το ποίημα και πολλές φορές όλο το έργο. Παντρεύεται και
πολλές φορές αρραβωνιάζεται το Δεκαπεντασύλλαβο και τον παραδοσιακό στίχο δίδοντας
στοιχεία ρομαντισμού. Νομίζω ότι αυτή είναι η καινοτομία και το νέο στοιχείο που
εισάγεται με αυτή την ποιητική συλλογή. Τον απασχολεί το στο έργο του και το θέμα της
επικοινωνίας. Γιατί οι άνθρωποι δεν επικοινωνούν; Γιατί φοβούνται ν’ ανοιχτούν; Να

μιλήσουν και να ερωτευτούν; Αναλογίζομαι εδώ πόσο έξυπνα οι Έλληνες αποτύπωσαν
στους μύθους και τα έργα τους τον Έρωτα. Όταν ο Πάνας με τα ερωτικά του σύμβολα
κατέβαινε στην πόλη δημιουργούσε πανικό. Όλες και όλοι σάστιζαν. Και μόνο η Αφροδίτη η
θεά του Έρωτα τον περιθάλπει στον αριστερό της ώμο, ενώ στο δεξί, κρατάει σανδάλι
έτοιμη να του τις βρέξει. Μέσα της όμως νοιώθει τον πόθο κι ένα μειλίχιο χαμόγελο
αποτυπώνει τα πραγματικά της συναισθήματα. Γι’ αυτό και το έργο είναι μοναδικό, όπως
και ο Έρωτας είναι ξεχωριστός.
Μεταφορικές εικόνες και έννοιες δεν θα βρούμε σε τούτη την συλλογή. Θα βρούμε όμως
ποιητικές εικόνες που θα μας ταξιδέψουν στα λιμάνια του Ιονίου και της ποίησης και στα
ενδόμυχα της ανθρώπινης Σκέψης. Θα ταξιδέψουμε πάνω στις ράγες και στα οροπέδια,
στην Πανσέληνο στα Γιασεμιά, στον Δρόμο, στα Γραμμάτια, στη Λύτρωση, για να
χορέψουμε με τους ρυθμούς του ήλιου και της ποίησης, «ένα ταγκό μες τη βροχή». Με
όμορφες ποιητικές εικόνες θα ζήσουμε στην κυριολεξία ετούτο το ταξίδι.
«Ένας γέρος ψάχνει τον ήλιο στα σκουπίδια / ο κόσμος βιαστικός, αόρατος / το βλέμμα
άδειο». Μια άλλη εικόνα, «τρένα περνούν και χάνονται στο παγωμένο βλέμμα». Άλλες πάλι
φορές ψάχνουμε να βρούμε τι βρίσκεται πίσω από τη βιτρίνα.

Ρακένδυτες ζωές / στις σκοτεινές στοές / μολύνουν την ανάσα σου / την καθωσπρέπει
βιτρίνα / καθάρισες το πεζοδρόμιο / αίμα πουθενά / το ασθενοφόρο ξεφορτώνει μακριά
σου / πελάτες πλησιάζουν ξανά / σε καλή μεριά.

Στην σελίδα 25, βρίσκουμε μια καταπληκτική εικόνα, που εμένα τουλάχιστον μου θύμισε το
Μαρμπού και με συγκίνησε. «χέρι τρεμάμενο / τρεμάμενη φωνή / τα σωθικά σου καταπίνει
η φλόγα / μυρμήγκια παρελαύνουν στο κορμί κλπ.

Σε όλη την πορεία της ανάγνωσης ένοιωσα την ομορφιά του στεριανού αυτού ταξιδιού κι
έζησα ένα όμορφο ποιητικό ταξίδι, ακουμπώντας τα ήσυχα νερά και τις παραλίες του
Ιονίου και ένοιωσα την πικράδα της ζωής και τον καφέ στην παραλία του τόπου μας. Φίλε
Γιώργο σ’ ευχαριστώ για το ποιητικό ταξίδι και θα μου επιτρέψεις να σου χαρίσω κι εγώ ένα
ποίημα που έγραψα για την περίσταση με τίτλους της δικιάς σου ποιητικής συλλογής.

Μες στα χαλάσματα
γυρεύω με παράπονο
ψυχές να βρω
κρυμμένα μυστικά
ψάχνω τοπία
Γυρεύω τρύπια όνειρα
ψυχές νωθρές

μέσα στους πόθους
της νυχτιάς
Ένα δελφίνι η άνοιξη
κι ο χρόνος στενωπός
Με πλοίο η Πανσέληνος
δεν φάνηκε ποτέ
Ήρθαν γραφές ποιητικές
με σπάνια γραπτά
μάγισσες που φορούσανε
αρχαία φυλαχτά
Ήρθαν και οι γύφτισσες
γραφές τράπουλας
να διαβάσουν
μες της ψυχής τ’ απόκρυφα
τα μάτια να κοιτάξουν
Είπανε για χαλάσματα
για ερειπωμένα πλοία
για μυστικά και όνειρα
πάνω σε μια σχεδία
Σε μια βιτρίνα ο έρωτας
πουλιότανε κι αυτός
σιωπές και αδιέξοδα
κι ο χρόνος θησαυρός
Κράτα το χέρι μου σφιχτά
να βγούμε στον Ορίζοντα
για ένα ταγκό μες τη βροχή
στου φεγγαριού βήματα
Τ’ αλάνια παίζουνε κρυφτό
Σε κόκκινη πανσέληνο
κι οι στεναγμοί των κοριτσιών
ένα λιωμένο σίδερο
Η πόλη κόκκινη
ποιος ξέρει όμως γιατί
Μες τα χαλάσματα
βουνά μετακινούνται
είναι γρανάζια και σημαίες
εποχής
μες τα παζάρια νοθευμένα
ξεπουλιούνται
βλέπεις, το ξέρω είμαι ναυαγός
και κάνω όνειρα πάνω στην σχεδία
βλέπω τις γέφυρες να κόβονται ξανά
κι αλλάζει ρότα η ζωή κι η ιστορία

Αφήστε το σχόλιό σας